1- هدف و دامنه كاربرد
هدف از تدوين اين استاندارد، تعيين ويژگيهاي فيزيكي و شيميايي و نيز روش نمونهبرداري انواع سيمان پرتلند ميباشد كه با نشان “پ” مشخص ميشود.
2- تعريفها
2-1 كلينكر
سيمان پرتلند فرآوردهاي است مركب كه عمدتاً از سيليكاتهاي كلسيم و آلوميناتها تشكيل شده و از واكنش حرارتي- شيميايي مواد آهكي و رسي در كوره سيمان تا دماي معين بهدست ميآيد.
2-2- سيمان پرتلند
سيمان پرتلند چسبانندهاي است آبي كه از پودر نمودن توام كلينكر همراه با مقدار مناسبي سنگ گچ در آسياب بهدست ميآيد.
3-2- سيمان پرتلند با ويژگيهاي تعيينشده
در اين استاندارد در مجاورت آب و در اثر واكنشهاي هيدراتاسيون حرارت ايجاد مينمايد و خمير حاصل گيرش يافته و با گذشت زمان سخت ميشود و در شرايط محيطي مناسب مقاومت پايداري را كسب مينمايد. چنانچه اين سيمان با آب و سنگدانههاي مناسب، پيمانه و ... مخلوط شود، ملات يا بتن با كارائي و رواني مطلوب ايجاد مينمايد كه با گذشت زمان مقاومتهاي معيني را كسب مينمايد و ثبات حجمي خود را نيز در زمانهاي طولاني حفظ ميكند و در رويارويي با شرايط محيطي از دوام كافي برخوردار است.
4-2- فرآيند سخت شدن سيمان در مجاورت آب
سيمان در مجاورت آب با انجام واكنش هيدراتاسيون، سخت ميشود. محصول واكنش عمدتاً سيليكاتهاي كلسيم آبدار ميباشد. تركيبات شيميايي ديگر نظير آلوميناتها نيز در اين عمل موثرند.
5-2- مواد مضاف[1]:
موادي هستند كه خواص سيمان و گيرش آن را تنظيم مينمايد. سولفات كلسيم متبلور خام ماده مضاف متداول و مجازي است كه به هنگام آسياب كردن كلينكر به فرآيند توليد سيمان اضافه ميشود.
يادآوري: چنانچه براي شرايط خاص از مواد مضاف ويژهاي استفاده شود بايد دقيقاً اطمينان حاصل شود كه موجب كاهش كيفيت مطلوب سيمان و نيز ملات بتن ساخته شده از آن سيمان نشود و خورندگي ميلگردهاي فولادي به كار رفته داخل آن بتن را گسترش ندهد.
3- انواع سيمان پرتلند
سيمان پرتلند مشتمل بر پنج نوع به شرح زير ميباشد:
3-1- سيمان پرتلند نوع يك با نشانه پ - 1[2]
به عنوان سيمان پرتلند معمولي براي مصارف عمومي در ساخت ملات يا بتن بكار ميرود. اين نوع سيمان از 3 كلاس 325 و 425و525 تشكيل ميگردد.
3-2- سيمان پرتلند نوع دو با نشانه “پ-2”
به عنوان سيمان پرتلند اصلاح شده مصرف ويژه آن در ساخت بتنهائي است كه حرارت هيدراتاسيون متوسط متوسط باشد.
3-3- سيمان پرتلند نوع سه “پ-3”
به عنوان سيمان پرتلند با مقاومت اوليه زياد درشرايطي كه براي آنها ضرورت داشته و حمله سولفاتها به آنها در حد مقاومت اوليه زياد مورد نظر باشد بكار ميرود.
3-4- سيمان پرتلند نوع چهار“پ-4”
به عنوان سيمان پرتلند با حرارت كم در شرايطي كه حرارت هيدراتاسيون كم بتن مورد نظر باشد بهكار ميرود.
3-5- سيمان پرتلند نوع پنج “پ- 5”
به عنوان سيمان پرتلند ضد سولفات در شرايطي كه مقاومت زياد بتن در برابر سولفاتها مورد نظر باشد بكار ميرود.
4- ويژگيها
ويژگيهاي شيميايي و فيزيكي انواع پنجگانه سيمان پرتلند بايد با مندرجات اين استاندارد مطابقت داشته باشند.
4-1 ويژگيهاي شيميايي
اين ويژگيها از استاندارد ASTM-C-150-00 اقتباس شده است.
ويژگيهاي شيميايي الزامي انواع پنجگانه سيمان پرتلند بايد با مندرجات جدول 1 مطابقت داشته باشد.
ويژگيهاي اختياري آنها در جدول 2 تعيين شده است.
4-1-1 ويژگي شيميايي، اختياري
4-1-2 در مواردي كه مشخصات ويژهاي براي سيمان مورد نظر باشد ميتواند ويژگيهاي مندرج در جدول 2 مورد توجه قرار گيرد.
مقدار اكسيدها بايد با تقريب 01/0 درصد گزارش شود.
چنانچه نسبت درصد اكسيد آلومينيوم به اكسيد آهن 64/0 يا بيشتر باشد، درصد سه كلسيم سيليكات و دو كلسيم سيليكات و سه كلسيم آلومينات و چهار كلسيم آلومينوفريت با استفاده از مقادير اكسيدهاي حاصل از تجزيه شيميايي سيمان و عبارات زير محاسبه ميشود.
سه كلسيم سيليكات
-(SiO2%×7/600)-(CaO%×4/07)=(C3S)
-( Fe2O3 %× 1/430 )- (AL2O3% × 6/718 )
( SO3% × 2/852)
دو كلسيم سيليكات
( C3S %× 0/7544 )- (SiO2% × 2/867 ) = (C2S)
سه كلسيم آلومينات
( Fe2O3 %× 1/692 )- (AL2O3% × 2/650 ) = (C3A)
چهار كلسيم آلومينوفريت
Fe2O3 %× 3/043 = (C4AF)
جدول 1- ويژگيهاي الزامي شيميايي سيمان پرتلند
|
رديف
|
ويژگيهاي شيميايي
|
نوع سيمان پرتلند
|
روش آزمون
|
|
(1)1
|
2
|
3
|
4
|
5
|
|
1
|
درصد اكسيد سيليسيمSiO2 (حداقل)
|
-
|
20/00
|
-
|
-
|
-
|
طبق استاندارد ملي ايران به شماره 1692
|
|
2
|
درصد اكسيد آلومينيومAL2O3(حداكثر)
|
-
|
6/00
|
-
|
-
|
-
|
|
3
|
درصد اكسيد آهن Fe2O3 (حداكثر)
|
-
|
6/00
|
-
|
6/5
|
-
|
|
4
|
درصد اكسيد منيزيم MgO (حداكثر)
|
5
|
5
|
5
|
5
|
5
|
|
5
|
درصد ترياكسيدگوگرد SO3 (حداكثر)
8C3A£
8C3A>
|
3/00
|
3/00
|
3/5
|
2/30
|
2/30
|
|
3/50
|
-
|
4/50
|
-
|
-
|
|
6
|
درصد كسر وزن در اثر سرخ شدن (حداكثر)
|
3/00
|
3/00
|
3/00
|
2/50
|
3/00
|
|
7
|
درصد باقيمانده نامحلول (حداكثر)
|
0/75
|
0/75
|
0/75
|
0/75
|
0/75
|
|
8
|
درصد سه كلسيم سيليكات C3S (حداكثر)
|
-
|
-
|
-
|
35/00
|
-
|
|
9
|
درصد دو كلسيم سيليكات C2S (حداقل)
|
-
|
-
|
-
|
40/00
|
-
|
|
10
|
درصد سه كلسيم آلومينات C3A (حداكثر)
|
-
|
8/00
|
15/00
|
7/00
|
5/00
|
|
11
|
درصد مجموع چهار كلسيم آلومينوفريت و دو برابر سه كلسيم آلومينات C4AF ) C3A+2 ) ويا چهار كلسيم آلومينوفريت و دو كلسيم فريت (C4AF + C2F) (حداكثر)
|
-
|
-
|
-
|
-
|
25
|
جدول 2- ويژگيهاي اختياري شيميايي سيمان پرتلند
|
رديف
|
ويژگيها
|
نوع سيمان پرتلند
|
روش آزمون برابر با استانداردهاي ملي ايران
|
|
1
|
2
|
3
|
4
|
5
|
|
1
|
سه كلسيم آلومينات
|
1-1 براي مقاومت متوسط در برابر سولفاتها در صد ( حداكثر)
|
-
|
-
|
8/00
|
-
|
-
|
1692
|
|
1-2 براي مقاومت زياد در برابر سولفاتها در صد (حداكثر)
|
-
|
-
|
5/00
|
-
|
-
|
1692
|
|
2
|
مجموعC3A+C3S) ( براي حرارت هيدراتاسيون متوسط (1) درصد (حداكثر)
|
-
|
58
|
-
|
-
|
-
|
1692
|
|
3
|
قلياييها ( K2O^ 65/0+Na2O) براي سيمان با قليايي پايين در صد (حداكثر)
|
0/60
|
0/60
|
0/60
|
0/60
|
0/60
|
1695
|
1- چنانچه اين محدوديت در ويژگيهاي سيمان پرتلند نوع 2تعيين شود، مقادير تابفشاري مندرج در جدول 3 بايد با ضريب 1/0 در نظر گرفته شود
جدول 3 - ويژگيهاي فيزيكي الزامي سيمان پرتلند(پ)
|
ويژگيها
|
نوع سيمان پرتلند
|
روش آزمون
|
|
325-1
|
425-1
|
525-1
|
2
|
3
|
4
|
5
|
|
سطح مخصوص (1) سانتي متر مربع بر گرم (حداقل)
|
2800
|
2800
|
2800
|
2800
|
2800
|
2800
|
2800
|
390
|
|
انبساط آزمايش اتو كلاو درصد(حداكثر)
|
0/8
|
0/8
|
0/8
|
0/8
|
0/8
|
0/8 |
0/8
|
391
|
|
زمان گيرش با سوزن ويكات
|
3-1 اوليه به دقيقه (حداقل)
|
45
|
45
|
45
|
45
|
45
|
45
|
45
|
392
|
|
3-2 نهائي به ساعت (حداكثر)
|
6
|
6
|
6
|
6
|
6
|
6
|
6
|
392
|
|
تاب فشاري كيلوگرم بر سانتي متر مربع (2)
|
4-1 يكروزه (حداقل)
|
-
|
-
|
-
|
-
|
125
|
-
|
-
|
393
|
|
4-2 دو روزه (حداقل)
|
-
|
100
|
200
|
-
|
-
|
-
|
-
|
393
|
|
4-3 سه روزه (حداقل)
|
120
|
-
|
-
|
100
|
240
|
-
|
85
|
393
|
|
4-4 هفت روزه (حداقل)
|
200
|
-
|
-
|
175
|
-
|
70
|
150
|
393
|
|
4-5 بيست وهشت روزه
(حداقل)
(حداكثر)
|
325 525
|
425
625
|
525
-
|
315
-
|
-
-
|
180
-
|
270 -
|
393
|
|
حرارت هيدراتاسيون كالري برگرم
|
5-1 هفت روزه (حداكثر)
|
-
|
-
|
-
|
70(3)
|
-
|
60
|
-
|
394
|
|
5-2 بيست و هشت روزه
(حداكثر)
|
-
|
-
|
-
|
-
|
-
|
70
|
-
|
394
|
|
انبساط سولفات(4) چهارده روز (حداكثر) درصد
|
-
|
-
|
-
|
-
|
-
|
-
|
0/040
|
391
|
1- مخصوص با دستگاه بلين (Blaine) اندازهگيري ميشود.
2- تاب فشاري پايدار ميانگين حداقل چهار نمونه محاسبه شود.
3- آزمون اختياري بوده در صورت درخواست خريدار تعيين ميگردد.
4- در صورتيكه اين محدوديت منظور گردد، محدوديتهاي رديفهاي 10 و 11 جدول 1 مربوط به سيمان نوع5 الزامي نخواهد بود.
اگر نسبت درصد اكسيد آلومينيوم به اكسيد آهن كمتر از 0/64 باشد يك محلول جامد از كلسيم و آلومينوفريت درست ميشود كه فرمول آن (C4AF+C2F) است و در اينگونه سيمانها سه كلسيم آلومينات تشكيل نخواهد شد. براي تعيين سه كلسيم سيليكات و (C4AF+C2F) از فرمول زير استفاده ميشود ولي دو كلسيم سيليكات طبق فرمول قبلي تعيين ميگردد.
( Fe2O3 %× 1/702 )- (AL2O3% × 2/10 ) = (C4AF+C2F)
- ( SiO2 %× 7/600)- (CaO% × 4/071 ) = (C3S)
- ( Fe2O3 %× 2/859 )- (Al2O3% × 4/479 )
( So3 %× 2/852 )
براي محاسبه مقدار C3A مقاديرAl2O3 وFe2O3 را كه با تقريب يك صدم درصد بدست آمدهاند بهكار ميبرند ولي در محاسبه ساير تركيبات از مقادير اكسيدهائيكه با تقريب 0/1 درصد بدست آمده، استفاده ميگردد. كليه مقادير محاسبه شده بر اين اساس بايد با تقريب يك درصد گزارش شوند.
2-4 ويژگيهاي فيزيكي
اين ويژگيها از استاندارد ENV - 197-1 اقتباس شدهاند. ويژگيهاي فيزيكي الزامي انواع پنجگانه سيمان پرتلند بايد با مندرجات جدول (3) مطابقت داشته باشند و ويژگيهاي اختياري آنها نيز در جدول تعيين گرديدهاند.
5- نمونهبرداري
نمونهبرداري از سيمان پرتلند بايد به يكي از روشهاي مندرج زير انجام گيرد.
5-1- نمونهبرداري از محل تسمه نقاله يا لوله انتقال سيمان به سيلو.
در اين نمونهبرداري، وزن نمونه براي هر 40 تن سيمان (يا بخشي از آن ) در حال انتقال به سيلو 5 كيلوگرم ميباشد. اين نمونه را ميتوان به صورت پيوسته يا نا پيوسته برداشت نمود.
5-2- نمونه برداري از محل تخليه سيمان از سيلو.
در اين نمونهبرداري، از جريان سيمان در لوله تخليه و به فاصلههاي زماني معين به ازاي هر يكصدتن سيمان داخل سيلو مقدار 5 كيلوگرم سيمان بعنوان نمونه برداشت ميشود.
5-3- نمونهبرداري از انبار سيمان فله.
در اين نمونهبرداري، چنانچه عمق انباشته سيمان موجود درانبار از 2 متر كمتر باشد، نمونه را ميتوان با ابزار ويژه نمونه برداري تهيه نمود.
5-4- نمونهبرداري از انبار كيسههاي سيمان.
در اين نمونهبرداري به ازاي هر پنج تن يا بخشي از آن كيسه سيمان انتخاب ميشود ومقدار لازم براي نمونه توسط ابزار ويژه نمونه برداري تهيه ميشود.
5-5- نمونهبرداري از محموله كاميون و ساير موارد ذكر نشده.
در اين نمونهبرداري، از سه نقطه مختلف محموله برداشت ميشود و چنانچه در چندين كاميون باشد بشرط آنكه محمولهها از سيلوي مشخص و در يك روز بارگيري شده باشد، نمونههاي برداشت شده از كاميونها را ميتوان مخلوط نمود.
5-6- هر يك نمونه تهيه شده به يكي از روشهاي گفته شده بايد به سه بخش تقسيم شود.
يك بخش براي آزمون و بررسي به آزمايشگاه موسسه استاندارد و يك بخش به آزمايشگاه كارخانه تحويل شود و بخش سوم نيز بعنوان نمونه شاهد در بستهبندي محكم و مقاوم نسبت به رطوبت لاك و مهر شده و در يك مكان مورد اعتماد نگهداري شود.
6- بسته بندي و نشانهگذاري
6-1- بستهبندي
سيمان پرتلند بايد در كيسههاي مناسب، مقاوم و قابل انعطاف بارگيري شود، بطوريكه رطوبت و مواد خارجي به داخل آن نفوذ نكند و به هنگام حمل و نقل پاره نشود. در صورت استفاده از كيسههاي كاغذي بايد مشخصات پاكتها مطابق با استانداردملي ايران به شماره 4543 باشد.
6-2- نشانهگذاري
روي هر كيسه محتوي سيمان پرتلند بايد موارد مندرج زير به وضوح و با رنگ سياه نوشته شده باشند.
6-2-1 نشانه “پ - 1” براي سيمان پرتلند نوع يك بايد با خط درشت و بالاي محل نشانه گذاري روي هركيسه نوشته شود. ضمناً مقاومت سيمان نيز قيد شود، مثلاً (525-1) و (425-1) و (325-1)
6-2-2 نشانه “پ - 2” براي سيمان پرتلند نوع دو بايد با خط درشت و بالاي محل نشانهگذاري روي هر كيسه نوشته شود.
6-2-3 نشانه “پ -3” براي سيمان پرتلند نوع سه بايد با خط درشت و بالاي محل نشانهگذاري روي هر كيسه نوشته شود.
6-2-4 نشانه “پ - 4” براي سيمان پرتلند نوع چهار بايد با خط درشت و بالاي محل نشانهگذاري روي هر كيسه نوشته شود.
6-2-5 نشانه ,پ - 5” براي سيمان پرتلند نوع پنج بايد با خط درشت و بالاي محل نشانه گذاري روي هر كيسه نوشته شود.
6-2-6 جمله “سيمان پرتلند” با ذكر نوع آن.
6-2-7 نام كارخانه سازنده ونشان بازرگاني آن.
6-2-8 وزن خالص سيمان پرتلند داخل كيسه به كيلوگرم.
6-2-9 تاريخ توليد سيمان پرتلند بايد روي هر كيسه بطور واضح نوشته شود.
6-3- كليه كيسهها در هنگام بازرسي و تحويل به مصرفكننده، بايد كاملاً سالم باشد.
6-4- در مواردي كه سيمان پرتلند به صورت فله تحويل ميشود، بايد اطلاعات فوق به اضافه تاريخ تحويل،شماره سفارش و همچنين مشخصات دريافت كننده كالا در بارنامه منعكس شود و همراه محموله ارسال گردد.
7- شرايط پذيرش كيفيت
7-1- چنانچه ويژگيهاي نمونه آزمون شده هر محموله سيمان پرتلند با هر يك از ضوابط اين استاندارد مطابقت نداشته باشد آن محموله مردود ميباشد.
7-2- چنانچه هر محموله سيمان پرتلند قبل از حمل بهصورت فله بيش از شش ماه در سيلوي كارخانه مانده باشد،و يا پس از انجام آزمونها به صورت بستهبندي (كيسه) بيش از سه ماه در اختيار فروشنده مانده باشد، بايد قبل از مصرف، دوباره مورد آزمون و انطباق با استاندارد قرار گيرد.
7-3- وزن اسمي هر كيسه سيمان پرتلند 50 كيلوگرم ميباشد. [5] [6]چنانچه وزن هر كيسه كمتر از 49 كيلوگرم باشد ميتواند از سوي خريدار پذيرفته نشود و چنانچه وزن ميانگين هر كيسه از 50 كيسه كه بطور تصادفي از يك محموله انتخاب و توزين ميشود، كمتر از 50 كيلوگرم باشد، كل محموله مردود و غير قابل پذيرش ميباشد.
8- انبار نمودن
8-1- نگهداري سيمان پرتلند در كيسه و يا بصورت فله در سيلو، بايد مطابق با استاندارد ملي شماره 2761 ايران باشد. بطوريكه تشخيص محمولهها از يكديگر، بازرسي و نمونهبرداري از هر يك به آساني امكانپذير باشد.
8-2- محل نگهداري سيمان پرتلند بايد كاملاً خشك باشد و رطوبت به داخل آن نفوذ ننمايد.
9- تأييديه كيفيت
بنا به درخواست خريدار، چنانچه در قرارداد خريد سيمان پرتلند نيز قيد گرديده باشد فروشنده بايد تأييديهاي مبني بر مطابقت كامل هر محموله با ويژگيهاي اين استاندارد همراه با يك برگ از نتايج آزمونهاي فيزيكي و شيميايي هنگام تحويل به خريدار ارائه نمايد.
منبع: مؤسسه استاندارد و تحقيقات صنعتي ايران (مهرماه 1378)
ويژگيهاي سيمان پرتلند پوزولاني “پ پ”
1- هدف و دامنه كاربرد
هدف از تدوين اين استاندارد، تعريف و تعيين ويژگيهاي فيزيكي و شيميايي سيمان پرتلند تعديل شده با پوزولان مي باشد كه تحت عنوان سيمان پرتلند پوزولاني و با نشانه “پ پ” ارائه ميشود.
2- تعريف
سيمان پرتلند پوزولاني، مخلوطي است از حداكثر 15 درصد پوزولان طبيعي و دست كم 85 درصد كلينكر يا سيمان پرتلند با نرمي مشخص كه در مجاورت آب بهصورت جسم چسبندهاي در كارهاي ساختماني مصرف ميشود.
3- ويژگيها
3-1- ويژگيهاي شيميايي سيمان پرتلند پوزولاني بايد با مندرجات جدول (1) اين استاندارد مطابقت داشته باشد.
3-2- ويژگيهاي فيزيكي سيمان پرتلند پوزولاني بايد با مندرجات جدول (2) اين استاندارد مطابقت داشته باشد.
جدول شماره (1) - ويژگيهاي شيميايي سيمان پرتلند پوزولاني (پ پ)
|
رديف
|
تركيب
|
حداكثر درصد وزني
|
روش آزمون
|
|
1
|
اكسيد منيزيم (MgO)
|
5
|
طبق استاندارد ملي شماره 1692 ايران
|
|
2
|
سولفيت
|
4
|
|
3
|
افت حرارتي
|
5
|
|
4
|
كلرايد (Cl-)
|
0/1
|
يادآوري 1 : ميزان باقيمانده نامحلول در اسيد و نيز ميزان قلياييهاي محلول در آب براي سيمان پرتلند پوزولاني “پ پ” محدوديتي ندارد.
يادآوري 2: كلينكر سيمان پرتلند كه در توليد سيمان پرتلند پوزولاني بكار ميرود نبايد بيش از يك درصد وزنش جسم خارجي داشته باشد.
جدول شماره (2) – ويژگيهاي فيزيكي الزامي سيمان پرتلند پوزولاني “پ پ”
|
رديف
|
ويژگي
|
ميزان
|
روش آزمون
استاندارد ملي شماره
|
|
1
|
نرمي : سطح مخصوص سانتيمتر مربع بر گرم (حداقل)
|
3000
|
390
|
|
2
|
انبساط با آزمون اتو كلاو (حداكثر درصد)
|
0/5
|
391
|
|
3
|
انقباض با آزمون اتو كلاو (حداكثر درصد)
|
0/2
|
391
|
|
4
|
زمان گيرش با
آزمون ويكات
|
4-1- اوليه (حداقل به دقيقه)
|
60
|
392
|
|
4-2- نهايي ( حداكثر به ساعت)
|
7
|
392
|
|
5
|
حداقل تاب
فشاري كيلوگرم بر به سانتيمتر مربع
|
5-1- سه روزه
|
100
|
393
|
|
5-2- هفت روزه
|
175
|
393
|
|
5-3- بيست و هشت روزه
|
315
|
393
|
جدول شماره (3) ويژگيهاي فيزيكي اختياري سيمان پرتلند پوزولاني “پ پ”
|
رديف
|
ويژگي
|
ميزان
|
روش آزمون استاندارد ملي شماره :
|
|
1
|
حرارت هيدراتاسيون
حداكثر (كالري بر گرم)
|
6-1- هفت روزه
|
70
|
394
|
|
6-2- بيست و هشت روزه
|
80
|
394
|
انبار نمودن
پوزولان طبيعي بايد به گونهاي انبار شود كه نمونهبرداري و بازرسي از سطوح مختلف آن به آساني انجام پذيرد.
- اين ويژگي در موارديكه شن وماسه مصرفي خاصيت واكنش زايي با قلياييهاي سيمان را داشته باشد الزامي است.
يادآوري 3: مشخصات پوزولان مورد استفاده در تهيه سيمانهاي پرتلند پوزولاني در استاندارد ملي ايران به شماره 3433 داده شده است.
5- ويژگيها
5-1- ويژگيهاي شيميايي:
سيمانهاي پرتلند پوزولاني بايد با مندرجات جدول شماره يك مطابقت داشته باشد.
يادآوري4: چنانچه توليد كننده بنا به درخواست خريدار ملزم به اعلام نتايج تركيبات شيميايي سيمان پرتلند پوزولاني باشد، رواداري تركيبات شيميايي بايد مطابق جدول شماره دو باشد.
5-2-2 ويژگيهاي فيزيكي اختياري انواع سيمان پرتلند پوزولاني در جدول شماره چهار مشخص گرديده است.
يادآوري 1- آزمايش انبساط ملات، به درخواست خريدار ودر صورتيكه سيمان با سنگدانههاي واكنشزا با قلياييها مورد استفاده قرار گيرد، انجام ميشود.
جدول شماره (1) – ويژگيهاي شيميايي الزامي پوزولان طبيعي
|
رديف
|
خواص
|
ميزان درصد
|
|
1
|
اكسيد سيليسيم (SiO2) - اكسيد آلومينيوم (Al2O3) - اكسيد آهن( Fe2O3)
|
حداقل 70
|
|
2
|
انيدريد سولفوريك (SO3--)
|
حداكثر4
|
|
3
|
سولفور ()
|
حداكثر3
|
|
4
|
رطوبت
|
حداكثر3
|
|
5
|
كسر وزن در اثر سرخ شدن
|
حداكثر10
|
جدول شماره (2) - ويژگيهاي شيميايي اختياري پوزولان طبيعي
|
رديف
|
خواص
|
ميزان درصد
|
|
1
|
قلياييهاي موجود در پوزولان (بر حسبNa2O )
|
(K2O 00/65 Na2O ) حداكثر 1/5
|
*اين ويژگي در مواردي كه شن و ماسه مصرفي خاصيت واكنشزدايي با قلياييهاي سيمان را داشته باشد الزامي است.
جدول شماره (3) - ويژگيهاي فيزيكي الزامي پوزولان طبيعي
|
رديف
|
آزمون
|
مقدار
|
|
1
|
دانهبندي (يادآوري 5)
|
درصد باقيمانده روي الك 45 ميكرون روشنتر (يادآوري1)
|
حداكثر 34 درصد
|
|
2
|
شاخص پوزولاني بر مبناي مقاومت
آزمونه پوزولان مخلوط با:
(يادآوري 3)
|
سيمان پرتلند در 7 روز
|
حداقل 75 درصد آزمونه شاهد (3)
|
|
سيمان پرتلند در 28 روز
|
حداقل 75 درصد آزمونه شاهد(3)
|
|
آهك در 7 روز (يادآوري 2)
|
حداقل 55 كيلوگرم بر سانتيمتر مربع
|
|
3
|
آب مصرفي در مقايسه با سيمان پرتلند:
|
حداكثر 15 درصد بيش از آزمونه شاهد
|
|
4
|
انبساط دز آزمايش اتوكلاو (يادآوري 3)
|
حداكثر 8/0 درصد
|
|
5
|
الزامات يكنواختي (يادآوري5)
|
وزن مخصوص متوسط نمونهها
|
حداكثر تغييرات 5 درصد
|
|
مقدار درصد باقيمانده روي الك 45 ميكرون
|
حداكثر تغييرات 5 درصد
|
جدول شماره 1 - ويژگيهاي شيميايي الزامي انواع سيمان پرتلند پوزولاني
|
رديف
|
تركيب شيميايي
(حداكثر درصد وزني)
|
سيمان پرتلند پوزولاني
|
روش آزمايش استاندارد ملي
|
|
1
|
اكسيد منيزيم MgO
|
6/0
|
1692
|
|
2
|
سه اكسيد گوگرد SO3
|
4/0
|
1692
|
|
3
|
افت حرارتي LOI
|
5/0
|
1692
|
|
4
|
يون كلرايد 1 CI-
|
0/10
|
|
جدول شماره2- رواداري قابل قبول براي تركيبات شيميايي
|
تركيبات شيميايي
|
CaO
|
AL2O3
|
SiO2
|
|
رواداري
|
%3±
|
%2±
|
%3±
|
جدول شماره3- ويژگيهاي فيزيكي اختياري انواع سيمان پرتلند پوزولاني
|
خواص فيزيكي
|
سيمان
پ.پ
|
سيمان
پ.پ.و
|
روش آزمايش استاندارد ملي
|
|
حرارت هيدراتاسيون
cal/gr))
|
7 روزه (حداكثر)
|
70
|
60
|
394
|
|
28 روزه (حداكثر)
|
80
|
70
|
394
|
|
انبساط ملات 1
(حداكثر درصد)
|
2 هفته
|
----
|
0/02
|
|
|
8هفته
|
----
|
0/06
|
|
|
حداكثر درصد انبساط در محيط سولفاتي پس از 180 روز 2
|
0/1
|
0/1
|
|
يادآوري 5: در صورتيكه محدوديت هاي حرارت هيدراتاسيون مندرج در جدول شماره چهار مورد درخواست خريدار باشد مقاومتهاي فشاري انواع سيمان پرتلند پوزولاني ميتواند حداقل 80 درصد مقاومتهاي مندرج در جدول شماره سه در نظر گرفته شود.
________________________________________________
1- تا زمان تهيه استاندارد ملي ايران از استاندارد C-227 ASTM استفاده شود.
2- تا زمان تهيه استاندارد ملي ايران از استانداردC-1012 ASTM استفاده شود
1- تا تدوين استاندارد ملي ايران از استاندارد C-114 ASTM استفاده شود.
منبع: مؤسسه استاندارد و تحقيقات صنعتي ايران
-[2] نوع يك با سه رده مقاومت 325-1، 425-1، 525-1 مشخص ميشود.
-[3]محدوديتهاي ذكر شده براي سيمان نوع يك براي هر سه رده مقاومت 325-1، 425-1، 525-1 ضروري است.
-[4]چنانچه محدوديت انبساط سولفات مندرج در جدول 3 رعايت شود. اين محدوديت در نظر گرفته نميشود.
-[5]در صورتيكه درخواست خريدار داخلي، توليدكننده مجاز نخواهد بود كه در بستهبندي 25 كيلويي نيز سيمان را ارائه نمايد.
-[6] در صورت درخواست خريدار خارجي، توليدكننده مجاز خواهد بود با قيد وزن خالص، سيمان را در بستهبنديهاي مورد درخواست خريدار خارجي ارائه نمايد، اين نوع بستهبندي براي ارائه به بازار داخلي مجاز نخواهد بود.
